
Ekspertët zbulojnë se yndyrat e ngopura, jo vezët, janë shkaktari kryesor i rritjes së kolesterolit të keq
Një studim i ri po ndryshon ndjeshëm atë që besohej prej vitesh për lidhjen mes vezëve dhe kolesterolit. Ideja e përhapur se konsumimi i përditshëm i vezëve rrit kolesterolin në gjak po vihet seriozisht në dyshim nga kërkime të fundit shkencore.
Sipas ekspertëve të Harvard Health, vezët mund të mos kontribuojnë në rritjen e kolesterolit LDL, i njohur si kolesteroli i keq, ashtu siç mendohej më parë. Studimi, i publikuar në korrik 2025 në The American Journal of Clinical Nutrition, thekson se faktori kryesor që ndikon në rritjen e LDL nuk është kolesteroli nga ushqimi, por sasia e yndyrave të ngopura në dietë.
Në kuadër të studimit u përfshinë 48 të rritur me nivele të larta të kolesterolit LDL, të cilët ndoqën tre dieta të ndryshme për periudha pesëjavore. Dieta e parë përfshinte kolesterol të lartë, por pak yndyra të ngopura dhe dy vezë në ditë. Dieta e dytë ishte me kolesterol të ulët, por me yndyra të larta të ngopura dhe pa vezë. Dieta e tretë kombinonte kolesterol dhe yndyra të ngopura të larta, duke përfshirë një vezë në ditë.
Rezultatet treguan qartë se rritja e kolesterolit të keq ishte e lidhur ngushtë me konsumin e yndyrave të ngopura dhe jo me kolesterolin që vjen nga vezët. Madje, pjesëmarrësit që konsumuan dy vezë në ditë panë një ulje të nivelit të LDL, për sa kohë dieta e tyre ishte e varfër në yndyra të ngopura.
Studimi thekson se yndyrat që rrisin LDL gjenden kryesisht në mishin e kuq si viçi, qengji dhe derri, si dhe në mishrat e përpunuar. Po ashtu, produkte si gjalpi, djathi, akullorja dhe vajrat tropikalë si vaji i palmës janë burime të rëndësishme të yndyrave të ngopura.
Ekspertët rikujtojnë se sëmundjet kardiovaskulare mbeten një nga shkaqet kryesore të vdekjeve në botë. Ndërsa vezët kanë qenë për një kohë të gjatë në qendër të udhëzimeve ushqimore, provat e reja tregojnë se kufizimi i yndyrave të ngopura është shumë më i rëndësishëm për shëndetin e zemrës sesa shmangia e vezëve.
