
Nga superhëna dhe eklipset dramatike, te afrimet me planetët, viti i ri sjell ngjarje qiellore të dukshme edhe me sy të lirë
Viti 2026 pritet të jetë një nga më mbresëlënësit për vëzhguesit e qiellit, pasi Hëna do të shndërrohet në protagonisten absolute të shumë ngjarjeve astronomike. Nuk bëhet fjalë për fenomene të rezervuara vetëm për profesionistët apo teleskopët e avancuar, por për pamje që mund të shijohen lehtësisht edhe nga qytetet, mjafton një horizont i hapur dhe pak vëmendje ndaj datave.
Që në ditët e para të janarit, Hëna e Plotë e Ujkut shfaqet në formën e një superhëne, duke u dukur më e madhe dhe më e ndritshme se zakonisht për shkak të afrimit maksimal me Tokën. Efekti është i dukshëm pa pajisje, sidomos në momentin e lindjes së saj pranë horizontit, ku përmasat vizuale duken edhe më mbresëlënëse.
Muaji shkurt sjell një tjetër moment të veçantë, kur Hëna merr pjesë në një eklips diellor unazor. Edhe pse fenomeni do të jetë më i dukshëm në zona të izoluara të hemisferës jugore, ai mbetet një nga ngjarjet më të rralla të vitit. Po në këtë periudhë, një hënë shumë e hollë do të shfaqet pranë Merkurit menjëherë pas perëndimit të Diellit, një pamje delikate që shpërblen vëzhguesit më të duruar.
Kulmi i emocioneve pritet në fillim të marsit, kur një eklips total hënor do ta shndërrojë Hënën e Plotë në atë që njihet si Hëna e Kuqe. Gjatë natës mes 2 dhe 3 marsit, hija e Tokës do ta mbulojë gradualisht Hënën, duke i dhënë asaj një ngjyrë bakri që krijon një ndjesi pothuajse sureale. Ky fenomen konsiderohet një nga më spektakolarët dhe do të jetë një rast i rrallë para një pauze disa vjeçare për eklipse të tilla.
Pranvera sjell një ritëm më të butë, por shumë estetik. Në mars dhe prill, Hëna do të afrohet disa herë me planetë si Venusi dhe do të krijojë kompozime qiellore që duken si karta postare. Një nga pamjet më të bukura pritet të jetë afrimi i Hënës me Venusin dhe grumbullin yjor të Plejadave, ku kontrasti mes dritës së fortë dhe yjeve të imët krijon thellësi dhe elegancë në qiell.
Vera e vitit 2026 e mbyll këtë kalendar me një tjetër moment historik. Më 12 gusht, një eklips total diellor do të jetë i dukshëm në disa pjesë të Evropës, veçanërisht në veri të Spanjës. Edhe në zonat ku do të shihet vetëm pjesërisht, ndryshimi i dritës dhe atmosferës do të jetë i ndjeshëm, duke e kthyer ngjarjen në një përvojë që mbetet gjatë në kujtesë.
Të gjitha këto fenomene e bëjnë vitin 2026 një ftesë të hapur për këdo që dëshiron të ngrejë sytë nga qielli. Pa nevojë për njohuri të thella apo pajisje të shtrenjta, Hëna ofron një seri spektaklesh që e kthejnë qiellin në skenën më të bukur natyrore të vitit.
